دکان «آقْ علی عطّار» را نسل چهارم خاندان اخوان ثالث اداره می‌کند

«باز او ماند و سه‏‌پستان و گل زوفا / باز او ماند و سکنگور و سیه‏‌دانه / و آن به‌‏آیین حجره زارانی / کانچه بینی در کتاب تحفه هندی / هر یکی خوابیده او را در یکی خانه»

آنچه خواندید گوشه‏‌ای از شعر میراث مهدی اخوان ‏ثالث است که سرگذشت خود و نیاکانش را می‏‌گوید، خود اخوان می‌گوید: «پدر من وقتی جوان بود به کشور همسایه‌ای سفر کرد و آنجا تجارتی داشت و چه و چه ها. بعد ثروتی به هم زد ... بعد انقلابی شد، انقلاب آمد که دار و ندارش را بگیرد و گرفت، بعد او به ایران برگشت و خب زندگی دیگری را شروع کرد»

گویا پدر اخوان با رخداد انقلاب روسیه زندگی و دارایی خود را از دست داده و به خراسان و مشهد باز می‌گردد و دوباره دچار دشواری و تنگ‏دستی شده و به عطاری می‌پردازد. همین است که اخوان در ادامه شعرش از انواع دارو‌های گیاهی نام می‌برد که در قفسه‌های دکان عطاری پدرش جای داشته‌اند؛ «سه‌‏پستان»، «گل زوفا»، «سکنگور» و «سیه‏‌دانه».

«تحفه هندی» یا «تحفه حکیم مؤمن» هم نام کتابی است شامل طب قدیم، فرهنگ دارو‌های گیاهی و نام بیماری‏‌ها و چگونگی درمان آن‏ها بوده و در بسیاری از عطاری‌‏ها هنوز پیدا می‌‏شود. اینکه پدر شاعر خراسانی چطور عطاری می‏‌دانسته و به آن می‌‏پرداخته حکایت مفصلی است که لااقل اینجا جایش نیست.

مطلب مرتبط عطارباشی محله کاشانی در زمینه طب گیاهی، کتاب می‌نویسد

عطاری «آقْ علی عطّار»

اما این عطاری‏‌ای که روایت فضایش رفت هنوز هم هست، همان جای قبلی‌‏اش و به همان نام قبلی؛ سال‏‌هاست که عطاری «آقْ علی عطّار» در این منطقه کار مردم را راه می‏‌اندازد.

مدیریت این عطاری الان با مهدی اخوان ‏ثالث است، البته این مهدی عموزاده شاعر معروف خراسانی است

از ایستگاه سراب که به سمت میدان شهدا قدم بگیرید همان سمت راستتان لابه‌‏لای ویترین‌‏های براق به مغازه‏ای برمی‌‏خورید که با بقیه متفاوت است. سر در و روی شیشه‌‏های این مغازه چیزی نوشته نشده است، اما خیلی از اهالی مشهد می‌‏دانند که این فضای پر از عطر گیاهان دارویی عطاری خانواده شاعر مطرح مشهدی، مهدی اخوان ثالث است.

مدیریت این عطاری الان با مهدی اخوان ‏ثالث است، البته این مهدی عموزاده شاعر معروف خراسانی است. او اگرچه خاطره‏‌ا‌ی از شاعر هم‏نام خود نمی‌‏گوید، اما در خصوص این عطاری توضیح می‌دهد: این عطاری سابقه زیادی دارد و شاید از اولین عطاری‌‏های مشهد باشد که هنوز فعالیت می‏‌کند. «آقْ علی عطّار» نامِ مشهورِ علی اخوان ‏ثالث، پدر اخوان است.

به ‏عنوان نسل چهارم اینجا را اداره می‌‏کنم

بعد از مرگِ پدرِ اخوان برادر وی یعنی عمو و پدر همسر مهدی اخوان با همان نام «آق علی»، عطّاری را اداره می‏‌کند و بعد از فوت عموی اخوان کارِ چرخاندنِ آن عطّاری به پسر عمو و برادر خانم اخوان می‌‏رسد. الان هم که من به ‏عنوان نسل چهارم اینجا را اداره می‌‏کنم.

او ادامه می‌‏دهد: خانواده اخوان از قدیم همین‌جا زندگی می‌‏کنند و علاقه خاصی به این منطقه دارند، علاوه بر این نصحیت پدر بزرگم به پدرم و نصحیت او به من که اینجا را سرپا نگه داریم باعث شده که این عطاری هنوز اینجا باشد و علی‏رغم تغییرات زیاد اطرافش به کار خود ادامه بدهد.

مردم از دارو‌های گیاهی هنوز جواب می‏‌گیرند

وی استقبال مردم از عطاری را هم در پایداری این عطاری قدیم ایستگاه سراب موثر می‏‌داند و می‌‏گوید: با وجود اینکه دارو‌های شیمیایی و داروخانه‏‌ها زیاد شده، اما چون مردم از دارو‌های گیاهی هنوز جواب می‏‌گیرند این است که کار ما رونق خودش را دارد و به ‏نوعی ایستگاه سراب هنوز عطاری «آقْ علی عطّار» را دارد.

از مغازه که می‏‌خواهم خارج شوم، چشمم به عکس کوچکی از مهدی اخوان ثالث می‌‏افتد که لابه‏لای قوطی‌‏های کوچک دارو پشت ویترین جا خوش کرده، شاید کنار «گل زوفا»، شاید کنار «سکنگور» و شاید هم کنار «سیه‌‏دانه».

این گزارش آبان سال ۹۰ در شهرآرامحله منطقه ۸ چاپ شده است.