هاشم شکوهی شاعر آیینی مشهد همیشه برای اهل بیت میسرود 
نخستین کتابخانه تخصصی امام علی(ع) در محله جنت قرار دارد 
کارآفرینی جوان محله استادیوسفی با تولید تجهیزات اتاق عمل
چوپان| علی رستمی، ساکن محله استاد یوسفی است و در دانشگاه در رشته تحصیلی تکنولوژی جراحی با گرایش تخصصی ارتوپدی تحصیل و با تجهیزات اتاق عمل کار کرده است، اما از یک جایی به بعد به فکر تولید محصولاتی افتاده که مشابه ایرانی نداشته و از خارج وارد میشده است.
او امروز تنها تولیدکننده ۸ نمونه تجهیزات اتاق عمل در بخش ارتوپد است که تا پیش از این ایران این تجهیزات را از چین، آمریکا و آلمان وارد میکرده است. او به همراه ۲ همکار خود حالا تولیدکنندگان موفقی هستند و برای ۱۴ نفر به طور مستقیم شغل ایجاد کردهاند، اما داستان موفقیت او داستان سادهای نیست، پس با او همراه میشویم تا از راه پر فراز و نشیب موفقیت بگوید.
از پزشکی تا مهندسی
۲۰ فروردین ۱۳۷۱ در اصفهان متولد شدم، ولی اصالتا اهل مشهد هستم، به دلیل اینکه پدرم نظامی بود ۴ سال در اصفهان زندگی کردیم و من در آنجا متولد شدم، اما بعد از آن به مشهد آمدیم و از دوم دبستان در محله استاد یوسفی ساکن هستیم. رشته تحصیلیام در دبیرستان تجربی بود و از آنجاییکه اولویت همه دانشآموزان رشته تجربی پزشکی است، در دانشگاه علوم پزشکی در رشته تکنولوژیست جراحی قبول شدم و به تحصیلم ادامه دادم.
یک دانشآموخته اتاق عمل در واقع یک پرستار تخصصی است، دانشجویان اتاق عمل پس از تحصیل در یکی از زیرشاخههای این رشته وارد حوزه تخصصیتر میشوند که حوزه من ارتوپدی بود. ما در اتاق عمل با تجهیزات مختلفی درگیر هستیم که آن زمان تمام این تجهیزات خارجی بود و این مسئله این فکر را به ذهنم انداخت که خودمان این تجهیزات را تولید کنیم.
تعداد عملهای جراحی این حوزه بسیار بالاست و این محصولات استفاده فراوانی دارند، بنابراین در کنار این موضوع به نظرم تولید این محصولات در داخل به صرفه و سودمند بود. پس از دانشآموختگی از دانشگاه در سال ۹۴ به همراه یکی از دوستانم که همرشته بودیم سراغ تولید این محصولات رفتیم، اما با مشکلات زیادی مواجه شدیم چرا که ما آدمهای صنعتی نبودیم و سرمایه آنچنانی نیز نداشتیم.
آغاز راه از یک کارگاه ۸۰ متری
به همراه دوستم، مصطفی رحیمی حسنپور، ابتدا یک کارگاه ۸۰ متری در جاده قدیم قوچان اجاره کردیم و سعی کردیم نمونه خارجی تجهیزات ارتوپدی اتاق عمل را آنالیز و دمونتاژ کنیم. اولین مشکل تهیه مواد اولیه برای تولید این محصولات بود، از آنجا که این محصولات در ایران تولید نمیشد محصول اولیه تولید آن جهت مصارف پتروشیمی وارد کشور میشد و از این طریق توانستیم مواد اولیه را تهیه کنیم.
مشکل بعدی این بود که کسی با آنالیز این دستگاهها آشنایی نداشت، حتی پخشکنندههای عمده هم در اینباره نتوانستند به ما کمکی کنند و ما که در هنگام استفاده از این دستگاهها فکر میکردیم تولید آن نباید زیاد سخت باشد با مشکلات زیادی روبهرو شدیم.
ما ۲ پزشک بودیم و روزها بعد از اتمام شیفت بیمارستان روپوش سفید را در میآوردیم و به کارگاه میرفتیم و ساعتها پای دستگاههای مختلف تلاش میکردیم. نقطه قوت ما این بود که هر ۲ پزشک بودیم و در اینباره تخصص داشتیم و حداقل کار با دستگاهها را یاد داشتیم و البته بعدها با محمد پهلوان که مهندس مکانیک بود، آشنا شدیم که در ادامه روند تولید توانست خیلی به ما کمک کند.
«بلید شیور آرتروسکوپی» اولین دستگاهی بود که سعی کردیم آن را تولید کنیم، بلید شیور یکی از کلیدیترین ابزارهای جراحی آرتروسکوپی (جراحی مفاصل) است که غیر الکتریکی و کاملا مکانیکی است و از قطعات پلاستیکی و فلزی تشکیل شده است. ضمن اینکه یکبار مصرف نیز هست.
۴۰۰ نمونه ساختیم و خراب شد
اولین نمونهای که ساختیم خیلی بد شد، حدود ۳۰۰ تا۴۰۰ نمونه از دستگاه بلید شیور آرتروسکوپی ساختیم و خراب شد و در این میان تمام ۱۵۰ میلیون تومان سرمایهای که داشتیم بدون اینکه محصول قابل فروشی ساخته باشیم، از بین رفت، اما یک نکته ما را به ادامه کار امیدوار کرد و آن پیشرفت کار بود.
زمانی که پیشرفت کار را میدیدیم و در هر نمونه متوجه ایرادات میشدیم، آن را در نمونههای بعدی برطرف میکردیم و هر چه پیش میرفتیم مهارت بیشتری کسب میکردیم، بنابراین به تلاشمان ادامه دادیم. ۱۰۰ میلیون تومان وام گرفتیم و به پارک علم و فناوری رفتیم و محصولمان در آنجا پذیرش شد.
درنتیجه جزو شرکتهای پیشرو شناخته شدیم و مورد حمایت پارک قرار گرفتیم. در پارک علم و فناوری یک فضای کارگاهی در اختیار ما قرار دادند و مجوز تولید گرفتیم. مسئولان پارک علم و فناوری کمک زیادی به ما کردند و آنجا بود که کار ما دوباره جان گرفت.
اوایل سال ۹۶ بود که پس از ۲ سال تولید بینتیجه در نهایت توانستیم یک محصول قابل فروش تولید کنیم، محصولی که هیچ نمونه داخلی نداشت و برای اولین بار بود که در کشور ساخته میشد. در تجهیزات پزشکی، چون محصولات تخصصی است تولید انبوه معنایی ندارد و فقط محصول برای فروش به تعداد تولید میشود. برای مثال ما از هر محصول حدود ۱۰۰ نمونه تولید میکنیم و به بیمارستانها میفروشیم.
اولین نمونهای که ساختیم خیلی بد شد، حدود ۳۰۰ تا۴۰۰ نمونه از دستگاه بلید شیور آرتروسکوپی ساختیم و خراب شد
تولید ۸ محصول و ثبت یک اختراع
ساخت موفقیتآمیز محصول به معنای اتمام کار نبود، راه پر فراز و نشیب ما بعد از ۲ سال تلاش بیوقفه و شکستهای پی در پی تازه شروع شده بود، حالا باید تلاش میکردیم تا محصول تولید شده را به فروش برسانیم. نقدکردن محصولات بعد از تولید نیز داستان خاص خودش را داشت.
بیمارستانها معمولاً ۹ ماه بعد از دریافت محصول هزینه آن را تسویه میکنند و این موضوع برای ما مشکلاتی به وجود میآورد، یادم است در اولین فروشمان به یکی از بیمارستانهای شهر، ۱۰۰ عدد از دستگاه بلید شیور آرتروسکوپی را فروختیم و استقبال خیلی خوبی شد، اما به طور کلی متأسفانه دید منفی موجود درباره محصولات ایرانی کار ما را سخت کرده بود.
در کنار همه مشکلاتی که داشتیم باید ثابت میکردیم که محصول با اینکه داخلی است، کیفیت خوبی دارد تا ذهنیت منفی که پیشزمینه ذهن خریدار بود، از بین ببریم، حتی گاهی که با جراح در اتاق عمل بودیم بعد از اتمام عمل که به او میگفتیم این محصول ایرانی و تولید کارخانه ماست، تعجب میکرد. پس از آن ۷ نمونه دستگاه دیگر نیز تولید کردیم.
در واقع از ۸ دستگاه تولیدیمان ۷ دستگاه برای اولین بار در کشور تولید شده است. سایر دستگاههایی که ساختیم شامل تیغه اره ارتوپدی است که برای برش استخوان از آن استفاده میشود، اره استرنوم یکی دیگر از محصولات تولیدی ماست که برای برش جناغ از آن استفاده میشود، تیغه کرانیوتوم نیز یکی دیگر از محصولات است که برای برش جمجمه مورد استفاده قرار میگیرد، پالس لاواژ از دیگر دستگاههای تولیدی است که برای شستو شوی استخوان در عملهای تعویض مفصل از آن استفاده میشود.
قلم کوتر نیز یکی دیگر از دستگاههاست که در حوزه برش بافت کاربرد دارد، ست سی تی اس نیز برای برای برشهای کمتر در عمل جراحی استفاده میشود و آخرین دستگاه نیز سرنگ تزریق سیمان است، این سرنگ در عملهای تعویض مفصل به منظور تزریق سیمان ارتوپدی در داخل کانال مفصل استفاده میشود و قبلا نیز در ایران ساخته شده است.
یک دستگاه نیز برای اولین بار در دنیا ساختیم که برای عمل ترمیم ربات صلیبی خلفی استفاده میشود. با توجه به اینکه ربات صلیبی خلفی پشت شریانهای عصبی قرار دارد، عمل جراحی آن از حساسیت زیادی برخوردار است که با این دستگاه انجام آن راحتتر میشود، البته این دستگاه به تولید انبوه نرسیده است و فقط ۵ نمونه از آن تولید شده است که به چند بیمارستان اهدا شد.
در حد بخشنامه
همواره سعی کردیم محصولاتی بسازیم که مصرف زیادی داشته باشد و تولید آنها ساده و دمدستی نباشد، عمده محصولاتی که تاکنون ساختیم در ایران تولید نمیشود و در همه محصولات غیر از قلم کوتر، اولین تولیدکننده در کشوریم. با این حال در حوزه درمان یک ذهنیت منفی نسبت به تولیدات داخلی وجود دارد و آن این است که محصولات درمانی کیفیت خوبی ندارند، این ذهنیت در کنار رانتی که فروش محصولات خارجی در کشور برای برخی ایجاد میکنند کار ما را در بازار فروش سخت میکند.
اکنون به دلیل اینکه مواد اولیه دستگاهها وارداتی است، قیمت تمام شده تولید محصولاتی که ما در ایران تولید میکنیم از مشابه خارجی گرانتر تمام میشود، اما چون این محصولات وارداتی است و سود بالایی دارد در نهایت قیمت تمام شده اجناس وارداتی از محصولات ما بیشتر است. با وجود تحریمها قیمت کالاهای مشابه خارجی افزایش چندبرابری نیز داشت، اما ما سود محصولاتمان را پایین آوردیم و با وجود گرانیها قیمت تمام شده محصولات را کاهش دادیم تا با کاهش سود، افزایش مشتری داشته باشیم.
مشکلات در حوزه کاری ما زیاد بود. در ابتدا مواد اولیه با کیفیت دلخواه وجود نداشت، علاوه بر این از آنجایی که این محصولات تا کنون در داخل تولید نشده بود صنعتیکارها با نحوه تولید آن آشنایی نداشتند و این موضوع کار ما را سخت میکرد. دریافت مجوز نیز دشوار بود و دوندگیهای زیادی داشت.
در کنار این موارد بخشنامههایی درباره اولویت استفاده از کالای ایرانی در دستگاههای مختلف از جمله حوزه درمان وجود دارد که متأسفانه به آن توجهی نمیشود. وقتی محصول را ساختیم با اینکه هیچ نمونه مشابه داخلی دیگری نداشت برای فروش آن خیلی دوندگی کردیم و سختی کشیدیم و این موضوع که باید استفاده از دستگاههای ما در بیمارستانها در اولویت باشد، وجود نداشت.
کار سخت تولید
به طور کلی تولید و به دنبال آن درآمدزایی در ایران کار سختی بود و با مشکلات زیادی رو به رو است. سختی تولید باعث میشود سرمایه شما در مدت زمان کوتاه تمام و ناچار به تعدیل نیرو شوید. من نیز مدام نگران این هستم که اوضاع طوری شود که مجبور به تعدیل نیرو شویم.
گرچه تا کنون این اتفاق برای ۱۴ نفری که به طور مستقیم با ما همکاری دارند نیفتاده است، اما این نگرانی همراه ماست. در طول مسیر چند بار دلسرد شدیم، اما باز انرژی گرفتیم و به کار ادامه دادیم، یادم هست اواخر پارسال بود که محصولات را فروخته بودیم، اما هنوز پولی دریافت نکرده بودیم، ما مانده بودیم و حقوق، عیدی و سنوات کارگران، اما خوشبختانه توانستیم از بیمارستان پول دریافت و حقوق کارگران را پرداخت کنیم. برنامه آینده ما گسترش فعالیتهای شرکت و افزایش انواع محصولات تولیدی است.
اکنون شرکت ما در شهرهای اصفهان، تهران، تبریز و شیراز که چهار کلانشهر اصلی است شعبه دارد و این کلانشهرها، شهرهای کوچک اطراف خود را نیز ساپورت میکنند و محصولات ما به اغلب شهرهای ایران صادر میشود. برای اینکه واحد تولیدی فردی در پارک علم و فناوری پذیرفته شود باید ایده نو داشته باشد یا محصول او جزو محصولات دانشبنیان باشد.
محصولاتی که روش تولید خاص و پیچیدهای دارند و یا در ایران تولید نشدند نیز در این دستهبندی قرار میگیرند. علاوه بر این چند محصول در حوزه محصولات دانشبنیان معرفی شده است که چنانچه محصولات تولیدی فرد در آن دستهبندی باشد نیز واحد تولیدی او در پارک علم و فناوری قرار میگیرد و فرد مشمول شرایط لازم برای دریافت تسهیلات این پارک خواهد شد. اکنون ما در حال طی کردن مراحل ثبت محصولاتمان در حوزه محصولات دانشبنیان هستیم و این امر به زودی محقق خواهد شد.
روحیه کار تیمی؛ رمز موفقیت
مهمترین مشکلی که در ایران در حوزههای مختلف شاهد هستیم، نبود روحیه کار تیمی است. خوشبختانه من به همراه دوستانم توانستیم تا این مرحله روحیه کار تیمی را در شرکت حفظ کنیم و این نکته مهمترین رمز موفقیت ما بوده است.
مسئله دیگری وجود دارد و آن بحث ریسکپذیری است، عموم ما وقتی یک آدم موفق را میبینیم میگوییم او ریسک کرده، شانس آورده و موفق شده است، اما واقعیت این است که هر آدم موفقی در کنار ریسکهایی که به موفقیت منجر شده، بارها ریسکهایی کرده که به شکست منجر شده است و حتی خیلی از افراد در جریان همین خطر کردنهاست که زمین میخورند و دیگر هم نمیتوانند بلند شوند؛ بنابراین برای موفقیت ریسکپذیری به تنهایی کافی نیست.
ما برای تولید هر محصول مدتها وقت صرف بررسی موارد مختلف میکنیم. شرایط تولید محصول، بازار برای فروش، مواد اولیه و ... را بررسی میکنیم تا در نهایت بتوانیم یک محصول که تولید آن با امکانات موجود ممکن باشد و بتوان آن را در بازار داخلی فروخت، تهیه کنیم.
در آینده نزدیک به فکر صادرات هستیم و میخواهیم به تولید محصولات بیشتری ورود پیدا کنیم و بتوانیم در حوزههای مختلفی کار کنیم. اکنون همه محصولات تولیدی ما به تولید انبوه نرسیدند و زمانی که آنها را به تولید انبوه برسانیم قطعا میتوانیم برای افراد بیشتری ایجاد شغل کنیم و باعث اشتغالزایی بیشتری شویم.
*این گزارش چهارشنبه، ۵ دی ۹۷ در شماره ۳۱۹ شهرآرامحله منطقه ۱۰ چاپ شده است.
لینک کوتاه
آوا و نمــــــای شهر
