هویت - صفحه 32

طرق به‌معنای راه در گذشته مسیر زائران از نیشابور به مشهد بوده است. رباط طرق در شهرک طرق (محله ابوذر فعلی) نیز از دست‌کم دوره صفویه محل اسکان زائران بوده است.
محله مقدم بافت منظمی دارد که در اوایل دهه ۵۰ به‌نام «ولیعهد» معروف بوده است، اما با پیگیری یکی از ساکنان به‌نام آقای مقدم، برای آبادانی این محله و محله پروین اعتصامی به‌نام «مقدم» شناخته می‌شود.
محله پروین اعتصامی در گذشته به‌نام محله مقدم شناخته می‌شد. این محله در اواسط دهه ۴۰ پس از آنکه زمین‌های آن بین کارگران کارخانه نخریسی توزیع شد، شکل گرفت.
زمین‌های بهارستان ابتدا به زمین‌های شهرداری معروف بود. با شروع ساخت‌وساز‌ها و تغییرات مکرر، این محدوده به «شهرک صاحب‌الزمان (عج)» معروف شد و اکنون به‌دلیل سرسبزی به نام «بهارستان» نام‌گذاری شده است.
طبق گفته اهالی محله، نام «انقلاب» را که اکنون به محله اطلاق می‌شود، شرکت تعاونی نخریسی به شکرانه پیروزی انقلاب بر این محدوده گذاشته است.زمین‌های این محله متعلق به آستان قدس رضوی بود.
محله ۱۷ شهریور تا سال ۱۳۴۰ مزرعه سرسبزی بود خارج از دروازه شهر که در آن کشت و زرع می‌شد. حدود پنجاه سال جای مزرعه و روستا را به‌مرور ساختمان‌های مسکونی و اماکن تجاری گرفتند.
زندان وکیل‌آباد، یا زندان مرکزی مشهد را می‌توان قدیمی‌ترین بنای محله تربیت و حتی منطقه‌۱۱ نامید. این زندان در دهه‌۲۰ توسط یک مهندس خانم آلمانی طراحی شده است.
قدیمی‌های محله می‌گویند همه زمین‌های این کوچه در دوران پیش‌از انقلاب، جزو اراضی کشاورزی روستایی به نام «عطار» بوده که در آن صیفی‌جات کشت می‌شد.
سیس‌آباد یکی از شمالی‌ترین محلات شهر مشهد است که زمانی مزرعه‌ای حاصلخیز بود. قدیمی‌ترین سندی که در آن نامی از سیس‌آباد برده شده، مربوط به دوره شاه‌سلیمان صفوی است.
کوچه شهید‌ساجدی‌۹ بیش‌از چهل‌سال قدمت دارد. هم‌زمان با شروع ساخت‌و‌ساز و آبادانی این معبر، بوستان آلاله در آن احداث شد.
بافت اصلی محله شریف را ساختمان‌های مسکونی تشکیل داده است. با این حال نکته مهم درباره محله شریف بافت اداری این محله کوچک شهری است. بسیاری از ادارات دولتی این محله را برای ایجاد ساختمان انتخاب کرده‌اند.
نرخ باسوادی در محله سیدرضی بیش از ۹۷ درصد است. این محله نیز جزو محله‌های برخوردار مشهد است. کمبود فضای سبز محلی و ترافیک سنگین از مشکلات اهالی این محله به حساب می‌آید.
جرقه توسعه محله شهید رضوی از اوایل دهه ۷۰ هم‌زمان با تغییر و تحول بزرگراه امام‌علی (ع) زده شد. بعد از آن، احداث بولوار آموزگار با هدف روان‌سازی ترافیک بزرگراه آزادی در اوایل دهه ۹۰ به روند توسعه محله سرعت بخشید.
محله فارغ‌التحصیلان بیشتر انتخاب کسانی است که می‌خواهند از هیاهوی شهری فاصله بگیرند و در محله‌ای آرام زندگی کنند. این محله بافتی مسکونی دارد و واحد‌های تجاری کمی در آن دیده می‌شود.
تا پیش از دهه ۶۰، زمین‌های محله دانش‌آموز قطعات ۵۰۰متری بود که در اختیار کشاورزان بود. تعدادی از فعالان حوزه ساخت‌وساز که اهل یزد بودند، زمین‌ها را خریدند و ساخت‌وساز کردند.
حاج حسین آقای ملک سال ۱۳۳۸ خورشیدی حدود دویست هکتار از اراضی وکیل‌آباد را در قطعات ۵۰۰ متری به حدود ۳۵۰۰ نفر از فرهنگیان مشهد اهدا کرد.
از منظر تاریخی، محله‌های زیباشهر، آزادشهر و قسمتی از محله سیدرضی تنها محلاتی بودند که پیش از انقلاب اسلامی، مردم در آن سکونت داشتند و بقیه بخش‌های منطقه ۱۱ خالی از سکنه بود.
پس از ۲ سال و چند ماه پیگیری، بسیاری از نام‌های قدیمی کوچه‌های محله سرشور، احیا شدند. این فرایند حدود دو سال و چهار ماه طول کشید.
کوچه شهید کامیاب ۲۲ چندان قدیمی نیست و در نقشه‌های قدیم مشهد همچون «دالمج»، هنوز باغ بوده است. این کوچه در دهه ۳۰ ابتدا به‌عنوان یکی از فرعی‌های بن‌بست خیابان هاتف شکل می‌گیرد.
حدود ۸۲ سال پیش سنگی به موزه حرم مطهر امام رضا (ع) آورده می‌شود که مطالعات آن زمان محققان را به این نتیجه می‌رساند که این سنگ به یکی از محراب‌ها تعلق دارد.