هویت - صفحه 35

تا پیش از دهه ۶۰، زمین‌های محله دانش‌آموز قطعات ۵۰۰متری بود که در اختیار کشاورزان بود. تعدادی از فعالان حوزه ساخت‌وساز که اهل یزد بودند، زمین‌ها را خریدند و ساخت‌وساز کردند.
حاج حسین آقای ملک سال ۱۳۳۸ خورشیدی حدود دویست هکتار از اراضی وکیل‌آباد را در قطعات ۵۰۰ متری به حدود ۳۵۰۰ نفر از فرهنگیان مشهد اهدا کرد.
از منظر تاریخی، محله‌های زیباشهر، آزادشهر و قسمتی از محله سیدرضی تنها محلاتی بودند که پیش از انقلاب اسلامی، مردم در آن سکونت داشتند و بقیه بخش‌های منطقه ۱۱ خالی از سکنه بود.
پس از ۲ سال و چند ماه پیگیری، بسیاری از نام‌های قدیمی کوچه‌های محله سرشور، احیا شدند. این فرایند حدود دو سال و چهار ماه طول کشید.
کوچه شهید کامیاب ۲۲ چندان قدیمی نیست و در نقشه‌های قدیم مشهد همچون «دالمج»، هنوز باغ بوده است. این کوچه در دهه ۳۰ ابتدا به‌عنوان یکی از فرعی‌های بن‌بست خیابان هاتف شکل می‌گیرد.
حدود ۸۲ سال پیش سنگی به موزه حرم مطهر امام رضا (ع) آورده می‌شود که مطالعات آن زمان محققان را به این نتیجه می‌رساند که این سنگ به یکی از محراب‌ها تعلق دارد.
کوچه دلاوران ۱۳ در محله سرافرازان به نام شهید علیرضا احمدزاده نام‌گذاری شده است. این معبر از سال ۱۳۷۰ به محدوده شهری الحاق شد. دراین معبر، انواع کاربری مذهبی و فرهنگی، تفریحی، فضای سبز دیده می‌شود که باعث رفت‌وآمد زیاد اهالی به این خیابان شده است.
شهید غلامرضا جنگی یک پیت روغن برمی‌دارد، صاف می‌کند، با رنگ سفید رویش نام «آزادشهر» را می‌نویسد، به این معنی که این شهر و محله از دست حکومت پهلوی آزاد شده است.
اسناد می‌گویند که «آقابزرگ» و «حاج‌تقی» که دو برادر و از شاهزادگان قاجاری ساکن در سمنان بوده‌اند، به‌دلیل اختلاف با پدرشان از آن شهر فرار می‌کنند و همراه تنها خواهرشان به مشهد می‌آیند.
مزرعه «محمدآباد» یکی از مزارع آبادِ بیرون از دروازه پایین‌خیابان بود که در مجاورت امتداد کالِ (مسیل) معروف «قره‌خان» قرار داشت؛ مزرعه‌ای بسیار قدیمی که برخی معتقدند یادگاری از دوره صفویه است.
طبرسی‌شمالی‌۱۳ پنج سه‌راه و دو چهارراه دارد؛ از این معابر، چهارمسیر به باغ سرهنگ راه دارد که قدیم به کوچه‌باغ معروف بوده و اکنون به بوستان اقاقیا تبدیل شده است.
محله سرشور در گذشته به واسطه سکونت بازاری‌ها در آن، شهری‌ترین محله مشهد محسوب می‌شده به این معنا که شغل‌های روستایی در آن کمتر بوده است.
خیابان دانشجوی‌۲۱ یک معبر فرعی است که شهروندان بسیاری در آن تردد می‌کنند. این خیابان کاربری‌های گوناگون، از تجاری تا فضا‌های آموزشی را داراست. شغل پررونق در این معبر تابلوسازی است.
شکل‌گیری بولوار وحدت و خیابان ۱۷ شهریور به سال‌های آخر دهه ۱۳۴۰ برمی‌گردد. در آن روز‌ها خیابانی دور شهر کشیده شد و در این قسمت، از محل برج و باروی قدیمی شهر گذشت. ابتدا مردم به آن «خیابان دور شهر» و سپس کمربندی می‌گفتند.
کوچه عباسقلی خان یکی از فرعی‌های کوچه عیدگاه بود و نامش را از مدرسه عباسقلی خان گرفته است. افغانستانی‌ها اصلی‌ترین افرادی بودند که در کوچه عباسقلی خان کاسبی می‌کردند. سابقه حضور آن‌ها در این کوچه به دهه ۶۰ بازمی گردد.
کوچه استادیوسفی‌۱۵، روبه‌روی درِ اصلی دانشگاه آزاد اسلامی است، ترافیک سنگینی دارد و معمولا سرتاسر آن، محل پارک خودرو‌هایی است که مالکان آن، در این کوچه ساکن نیستند.
بر اساس نقشه‌های قدیم، نام خیابان امیرکبیر، در گذشته خیابان ثریا بوده و نام خیابان شهید بهشتی نیز که نام محله از آن وام گرفته شده است، خیابان رضاشاه بوده است.
یک قرن پیش با توجه به رشد جمعیت، مسئولان شهری تصمیم گرفتند خیابان‌های جدیدی در ضلع‌های شمالی و جنوبی حرم مطهر بسازند. سال ۱۳۰۷ ساخت خیابان تهران در ضلع جنوبی حرم‌رضوی شروع شد.
محله امام خمینی (ره) که نامش را از اصلی‌ترین خیابان آن گرفته است، پیش از انقلاب با نام خیابان عدل پهلوی شناخته می‌شد و بعد از انقلاب به امام خمینی (ره) تغییر نام داد.
محله آبشار با ۶۷۳ هکتار مساحت، از نظر وسعت پنجمین محله بزرگ مشهد و در عین حال یکی از سه محله کم‌جمعیت مشهد است، به‌طوری که در میان ۱۷۰ محله مشهد رتبه ۱۶۸ جمعیت را داراست.