زندان وکیلآباد، یا زندان مرکزی مشهد را میتوان قدیمیترین بنای محله تربیت و حتی منطقه۱۱ نامید. این زندان در دهه۲۰ توسط یک مهندس خانم آلمانی طراحی شده است.
قدیمیهای محله میگویند همه زمینهای این کوچه در دوران پیشاز انقلاب، جزو اراضی کشاورزی روستایی به نام «عطار» بوده که در آن صیفیجات کشت میشد.
سیسآباد یکی از شمالیترین محلات شهر مشهد است که زمانی مزرعهای حاصلخیز بود. قدیمیترین سندی که در آن نامی از سیسآباد برده شده، مربوط به دوره شاهسلیمان صفوی است.
کوچه شهیدساجدی۹ بیشاز چهلسال قدمت دارد. همزمان با شروع ساختوساز و آبادانی این معبر، بوستان آلاله در آن احداث شد.
بافت اصلی محله شریف را ساختمانهای مسکونی تشکیل داده است. با این حال نکته مهم درباره محله شریف بافت اداری این محله کوچک شهری است. بسیاری از ادارات دولتی این محله را برای ایجاد ساختمان انتخاب کردهاند.
نرخ باسوادی در محله سیدرضی بیش از ۹۷ درصد است. این محله نیز جزو محلههای برخوردار مشهد است. کمبود فضای سبز محلی و ترافیک سنگین از مشکلات اهالی این محله به حساب میآید.
جرقه توسعه محله شهید رضوی از اوایل دهه ۷۰ همزمان با تغییر و تحول بزرگراه امامعلی (ع) زده شد. بعد از آن، احداث بولوار آموزگار با هدف روانسازی ترافیک بزرگراه آزادی در اوایل دهه ۹۰ به روند توسعه محله سرعت بخشید.
محله فارغالتحصیلان بیشتر انتخاب کسانی است که میخواهند از هیاهوی شهری فاصله بگیرند و در محلهای آرام زندگی کنند. این محله بافتی مسکونی دارد و واحدهای تجاری کمی در آن دیده میشود.
تا پیش از دهه ۶۰، زمینهای محله دانشآموز قطعات ۵۰۰متری بود که در اختیار کشاورزان بود. تعدادی از فعالان حوزه ساختوساز که اهل یزد بودند، زمینها را خریدند و ساختوساز کردند.
حاج حسین آقای ملک سال ۱۳۳۸ خورشیدی حدود دویست هکتار از اراضی وکیلآباد را در قطعات ۵۰۰ متری به حدود ۳۵۰۰ نفر از فرهنگیان مشهد اهدا کرد.
از منظر تاریخی، محلههای زیباشهر، آزادشهر و قسمتی از محله سیدرضی تنها محلاتی بودند که پیش از انقلاب اسلامی، مردم در آن سکونت داشتند و بقیه بخشهای منطقه ۱۱ خالی از سکنه بود.
پس از ۲ سال و چند ماه پیگیری، بسیاری از نامهای قدیمی کوچههای محله سرشور، احیا شدند. این فرایند حدود دو سال و چهار ماه طول کشید.
کوچه شهید کامیاب ۲۲ چندان قدیمی نیست و در نقشههای قدیم مشهد همچون «دالمج»، هنوز باغ بوده است. این کوچه در دهه ۳۰ ابتدا بهعنوان یکی از فرعیهای بنبست خیابان هاتف شکل میگیرد.
کوچه دلاوران ۱۳ در محله سرافرازان به نام شهید علیرضا احمدزاده نامگذاری شده است. این معبر از سال ۱۳۷۰ به محدوده شهری الحاق شد. دراین معبر، انواع کاربری مذهبی و فرهنگی، تفریحی، فضای سبز دیده میشود که باعث رفتوآمد زیاد اهالی به این خیابان شده است.
شهید غلامرضا جنگی یک پیت روغن برمیدارد، صاف میکند، با رنگ سفید رویش نام «آزادشهر» را مینویسد، به این معنی که این شهر و محله از دست حکومت پهلوی آزاد شده است.
اسناد میگویند که «آقابزرگ» و «حاجتقی» که دو برادر و از شاهزادگان قاجاری ساکن در سمنان بودهاند، بهدلیل اختلاف با پدرشان از آن شهر فرار میکنند و همراه تنها خواهرشان به مشهد میآیند.
مزرعه «محمدآباد» یکی از مزارع آبادِ بیرون از دروازه پایینخیابان بود که در مجاورت امتداد کالِ (مسیل) معروف «قرهخان» قرار داشت؛ مزرعهای بسیار قدیمی که برخی معتقدند یادگاری از دوره صفویه است.
طبرسیشمالی۱۳ پنج سهراه و دو چهارراه دارد؛ از این معابر، چهارمسیر به باغ سرهنگ راه دارد که قدیم به کوچهباغ معروف بوده و اکنون به بوستان اقاقیا تبدیل شده است.
محله سرشور در گذشته به واسطه سکونت بازاریها در آن، شهریترین محله مشهد محسوب میشده به این معنا که شغلهای روستایی در آن کمتر بوده است.
خیابان دانشجوی۲۱ یک معبر فرعی است که شهروندان بسیاری در آن تردد میکنند. این خیابان کاربریهای گوناگون، از تجاری تا فضاهای آموزشی را داراست. شغل پررونق در این معبر تابلوسازی است.