کوچه های مشهد - صفحه 5

کوچه «شهدای تاکسی‌رانی ۱» در‌حال‌حاضر کم‌رفت‌و‌آمد است؛ اما این معبر در سال‌های نه‌چندان دور، زمانی که هنوز بزرگراه شهید بابانظر ساخته نشده بود، مسیر اصلی دسترسی به محله مهرآباد بود. این خیابان در‌حال‌حاضر بیشتر کاربری تعمیرکاری دارد.
کوچه سراب یا همان امام‌خمینی (ره) ۱۴ با عمری بیش از تاریخ ایجاد حصار شاه‌طهماسبی بر دور مشهد (یعنی بالای پانصد سال) یکی از معدود مسیر‌های است که با گذشت ۵ قرن همچنان زندگی در آن جریان دارد.
کوچه مسلم جنوبی‌۳ به‌دلیل دست‌نخورده‌ماندن معماریِ بیشتر خانه‌ها و خودداری اهالی از آپارتمان‌سازی، قدمت، هویت و اصالت خود را حفظ کرده است. سکوت و آرامش حاکم بر این کوچه از مهم‌ترین ویژگی‌های این معبر است.
تا دهه‌۳۰ در محدوده کوچه شهید‌نورزهی‌۲ ، چمنزار‌هایی وسیع وجود داشت که محل چرای گاو‌های بومیان روستا بود. به‌همین‌دلیل این محدوده و تپه‌های مشرف به کال به تپه گاوچران‌ها معروف بود.
خیابان فلسطین‌۲۶ یکی از خیابان‌های پر‌تردد بولوار فلسطین است. بااینکه این معبر عرض زیادی دارد، به‌خاطر فعالیت شرکت آب و فاضلاب مشهد و دبیرستان انرژی اتمی در آن، گرفتار معضل ترافیک است.
گورستانی قدیمی قتلگاه که باید آن را معادل قبرستان «وادی‌السلام» در نجف بدانیم، باوجود پیشینه شاید حدود‌هزار‌ساله‌اش، در سال‌۱۳۰۹‌خورشیدی ویران شد و به تاریخ پیوست و تنها بخش‌هایی از آن در قالب حاشیه باغ‌رضوان باقی ماند.
اکثر زمین‌های این محدوده در ابتدای سکونت‌ها متعلق‌به ارگان‌های مختلف دولتی بوده است، اما در گذر زمان و با ورود سرمایه‌گذاران و سازندگان، اقشار مختلف مردم ساکن این کوچه شده‌اند اما بیشتر ساکنان در حال حاضر فرهنگیان هستند.
خاطرات حمید صادقیان با بازارمحله حجاب۷۹ بیشتر از هرچیز، از جنس کسب‌وکار است. به قول خودش از ۸ صبح تا ۱۰شب با کسبه و مردم این محل معاشرت داشته و این هم‌نشینی خاطرات مختلفی برایش رقم زده است.
نامیدن کوچه به نام کربلا به‌دلیل تجمع کاروان‌سالار‌های کربلاست و در سال‌های قبل از سده ۱۴ هجری که زائران کاروانی و با استفاده از شتر و اسب و قاطر عازم کربلا می‌شده‌اند، این کوچه محلی بوده است برای آغاز سفر زیارتی.
«قبر میر» یکی از خرده محلات قدیمی مشهد در محدوده محله بزرگ نوغان است؛ این محله در جوار باروی مشهد بود و این یعنی قرار گرفتن همیشگی در معرض هجوم و ناامنی.
کوچه مشعل ۱۰ در محله حسین‌آباد، معبری پر‌رفت‌وآمد، اما غیرمسکونی است. این کوچه از خیابان اصلی و قدیمی مشعل آغاز و به بولوار شهدای تاکسی‌رانی ختم می‌شود. وجود پمپ گاز در این کوچه باعث شده اهالی این کوچه را با نام کوچه کنار پمپ گاز بشناسند.
کوچه وحید‌۱۵ یکی از مسیر‌های اصلی و پرتردد محله وحید است که دو محله فجر و تلگرد را به هم متصل می‌کند. این کوچه با طول تقریبی ۳۳۰‌متر و عرض ۱۴‌متر، از کوچه‌های منظم و نسبتا پهن محله به‌شمار می‌آید.
محله احمدآباد مشهد که امروز نبض تردد و زندگی شهری در آن می‌زند، در گذشته‌ای نه‌چندان دور، منطقه‌ای باغی و مزرعه‌ای در حاشیه شهر و یادگار نوه ملک‌التجار خراسان بود.
فاطمه ماهری از خاطراتش در رباط طرق می‌گوید: انتهای رباط‌طرق ۶ آسیاب آبی بود. آن‌زمان نانوایی نداشتیم؛ به‌همین‌دلیل مردم گندم‌هایشان را به آسیاب آقای گلابچی می‌آوردند.
کوچه حسین‌باشی که حالا صد سالی از عمر آن می‌گذرد، روزگاری، باغ انگور و دوره‌ای محل کاشت صیفی‌جات بوده؛ همچنین زمانی بخش درخورتوجهی از آن به کوره آجرپزی حسین‌باشی و خانه کارگران کوره اختصاص داشته است.
کوچه طبرسی ۴۲ که به رسالت‌۱۷ ختم می‌شود، دارای شانزده‌فرعی است، ۶۵۰‌متر طول دارد و به‌دلیل مجاورت با بولوار طبرسی‌جنوبی، شیخ‌صدوق و المهدی از معابر مهم و پر‌رفت‌وآمد منطقه ۳ به شمار می‌رود.
کوچه یدالله، مانند بسیاری دیگر از مسیر‌های درون‌شهری مشهد، در سال‌های پس از پیروزی انقلاب‌ با روند نوسازی شدیدی رو‌به‌رو شد. بسیاری از خانه‌های حیاط‌دار قدیمی این مسیر تخریب شده و جای خود را به آپارتمان‌های چند‌طبقه داده‌اند.
حسین داوودی، یکی از پوست‌فروشان دور میدان عدالت (اعدام سابق) است. می‌گوید: کوچه حسنقلی بازار بزرگ پوست‌فروش‌ها بود در‌آن‌زمان در کوچه حسنقلی روزانه هزاران پوست رد و بدل می‌شد، اصلا دنیایی داشت.
اصغر محمودی می‌گوید: پدرم، با یک موتور یاماهای‌۱۰۰ همراه مادر و دو برادرم، از اهواز به مشهد سفر کردند و نمک‌گیر و پابند همسایگی امام‌رضا (ع) شدند. وقتی به اهواز برگشت، آن‌قدر از مشهد و حال و هوایش گفت که همگی هوایی شدیم و سال بعد خانه و زندگی‌مان را به این شهر آوردیم.
خیابان سجادیه ۳۵ که از یک سو به امیریه‌۲۴ می‌رسد، معبری است که دسترسی‌های لازم برای ساکنانش فراهم شده است. این معبر فرعی پر از مجتمع‌های مسکونی تراکم‌بالا‌ست و مدرسه و بازار و همه امکاناتش در همین پنج‌سال اخیر فراهم شده است.