۴۰ سال پیش یک چهاردیواری برای آموزش نظامی فلسطینیها در قلعه وکیلآباد قرار داشت که توسط حسین ضیافتی یکی از فعالان انقلابی آن زمان بنا شده بود. همان چهاردیواری امروز مسجدالاقصی نام دارد.
در دهههای نخست قرن چهاردهم خورشیدی سیدسعید طباطبایی که اصالتا اهل نائین بود، بخشی از املاک و داراییهای خود را وقف مسجد جامع گوهرشاد کرد. او بخشی از املاک خود در اصفهان را فروخت و در مشهد خریداری کرد.
مسجد ابیالائمه امیرالمومنین (ع) محله طلاب یکی از بزرگترین جلسات قرآن را در مشهد دارد. بسیاری از مشهدیها از محلات مختلف برای شرکت در این جلسات حاضر میشوند.
سال ۱۳۲۰ برای اولین بار مسجدی در حوالی میدان راهآهن مشهد ساخته شد و به نام مسجد آیتالله میلانی نامگذاری گردید. قدیمیهای محل به یاد دارند که دیوارهای خشتی این مسجد بالا رفت و محرابی برای نمازگزاران محل ساخته شد.
سال ۱۳۵۰، شاید کمی زودتر یا دیرتر بود که تنها مسجد «مشهدقلی» برای اولین بار بازسازی شد. اهالی قدیمی میگویند مسجد جوادالائمه (ع) ۱۳۰ سال قدمت دارد و پدرانشان از بانیان مسجد بودند.
اراضی سرده و سعدآباد مشهد تنها دو رقبه از موقوفات فراوان گوهرشاد خاتون بر مسجد جامع ساخت خودش، یعنی مسجد گوهرشاد در مشهد هستند. این دو مزرعه اوایل قرن گذشته به محدوده شهری مشهد اضافه شدند.
حسینیه و مسجد امامهادی (ع) با سقف چوبی و دیوارهای قدیمی یکی از همین سایبانهای قدیمی و ساده در سهراه آیت الله قمی است که بر سر زائران و رهگذران در فرصت یک قامت گفتن تا سلام دادن، سایه میافکند.
محمد شیری سالهاست طبقه همکف خانهاش را حسینیه کرده است. این قسمت از ساختمان او وقف عام شده و جدا از برگزاری مراسم عزاداری یکی از محلها برای فعالیت ورزشی ساکنان شهرک شهید رجایی است.
حاج محمدعلی علیان نجفآبادی، زمین وسیعش را در محله امام هادی (ع) وقف ساخت مسجد امام هادی (ع) کرد، زمینی ۱۰۰۰ متری که نثار روح پاک ۱۰۰ شهیدی شد که بعدها عکسشان روی دیوارهای همین مسجد نشست.
ملیکا گلی نویسندگی را بهطور رسمی از هفت سالگی آغاز کرده است. این نویسنده نوجوان که ۱۲ سال دارد، با خلق ۱۱کتاب ارزشمند، برگزیده چند جشنواره فرهنگی و هنری شده است.
مسجد مقداد در محله شهید مطهری، هدیه عالم بزرگ، شیخ نخودکی است که در گذر زمان توسعه یافته و اکنون محلی برای برگزاری مراسم مذهبی و جلسات قرآنی است.
میرزامحمدحسین قوامالدوله، پدربزرگ دو تن از رجال شناخته شده دوره قاجار و پهلوی است؛ دو برادر که اتفاقا آنها هم خوشنام نیستند: وثوقالدوله (دلال قرارداد ۱۹۱۹ میلادی) و قوامالسلطنه.
مریم طباطباییفخار، واقفی است که در میانه جوانی، دستگیر نیازمندان شده است. او خانه میلیاردیاش را برای شادی روح پدر و مادر وقف کودکان بیسرپرست و بدسرپرست کرده است.
حجت الاسلام حسینعلی حسینی، بانی مؤسسه دینی و مذهبی، عالمی حوزوی است. او همزمان با تدریس، ۱۸ جلد کتاب تألیف و منزلش را وقف کتابخانهای با بیش از ۱۲ هزار جلد کتاب کرد.
سال۵۷ وقتی کلنگ احداث مسجد امامصادق (ع) در خیابان دانشگاه مشهد به زمین زده شد، هیئتامنا به سراغ مرحوم علامهتهرانی رفتند، اما ایشان نپذیرفت و با تأکید گفتند بروید سراغ آیتالله زنجانی که ایشان از همه برای این امر مناسبتر است.
آیتالله میرزاحبیب خراسانی یکی از چهرههای تأثیرگذار تاریخ معاصر مشهد است. او را با عنوان عالم، فقیه و عارف برجسته میشناسند. رحلت میرزاحبیب یکی از معماهای پرابهام در تاریخ مشروطیت مشهد است. فرزندش میگوید: درگذشت این چهره نامدار معاصر، طبیعی نبوده است.
مرحوم غلامعلیزاده ۲۵ سال پیش با دستودلبازی خانهاش را وقف مسجد کرد. مسجدی که از همان روزها به یک کانون حمایتی مردمی برای اهالی و افراد کمبضاعت تبدیل شده که در پس آن خدابیامرزی برای واقفش گفته میشود.
زندگی ابوالقاسم حبیب اللهی، با همه جزئیاتش، داستان مردی بود که در یک شهر مذهبی و ادبی، از میراث خانوادگی اش در شعر و فقاهت پلی به دانشگاه زد.
حاج علی اکبر بجستانی مقدم، تاجری است که بدلیل شمار وقفهایش از او بهعنوان بزرگترین واقف پس از انقلاب یاد میشود. او ۷۲ مدرسه در اطراف تهران وقف کرده که هرکدام به نامی از شهدای کربلا مزین شد.
دکتر علیاکبر شهابی پژوهشگر ادبیات، تاریخنگاری اسلامی و وقفشناسی بود. او مانند بسیاری از استادان هم نسلش، آرام و کمحاشیه بود. از خانوادهای اهل علم آمد و تا پایان عمر نیز در همان مدار حرکت کرد.