معماری و هویت «حسینیه رحیمیان» که از ۲۲ سال پیش در فهرست آثار ملی قرار گرفته در سایه مداخلات بیشمار مالکان و بی تفاوتی مسئولان میراث فرهنگی تهدید میشود.
حسینیه تهرانیها در خیابان آخوند خراسانی جایی است که پنجاهمعلول بههمراه یکی از نزدیکانشان برای نخستینبار به مشهد سفر کرده و به پابوس امامرضا (ع) آمدهاند.صدزیارت اولی دیگر نیز به این جمع اضافه خواهند شد.
وقتی پای گفتوگوی اهالی مسنتر و قدیمیتر مشهد مینشینیم، بعد از گذشت صدسال هریک بهنوعی در خاطراتشان از فردی به نام «سیداسماعیل شاهحیدری» یاد میکردند که صاحب کمالات و کرامات زیادی بوده است.
تا چند روز دیگر حسینیه جوادالائمه(ع) به یکی از موکبهای شلوغ مسیر عزاداران امامرضا (ع) تبدیل میشود. ریشه این اتفاقات به نذری برمیگردد که یک فرشفروش قدیمی برای امامجواد(ع) نیت کرد؛ نذری که قسمتی از خانه حاجاصغر نظافت را به حسینیهای مردمی تبدیل کرد.
فاطمه آخوندی توفیق این را داشته که سالهای ۱۳۹۵ و ۱۴۰۲ در حسینیه تهران با رهبرش دیدار کند. دیدارهایی که با آنچه از قاب تلویزیون از رهبر شهید میدید، قابل مقایسه نبود.
در بافت قدیم مشهد، تکیهها بر اساس وابستگیهای مختلف شکل میگرفتند اما با تغییر سبک زندگی، بسیاری از کارکردهای تکیهها به حسینیهها منتقل شد، اما این بناها همچنان بخشی از حافظه تاریخی و مذهبی مشهد را در خود حفظ کردهاند.
عنایتالله اخگر پیرغلام محله کنهبیست، طبقه بالای خانهاش را وقف آموزش مداحی نوجوانان و فعالیتهای اجتماعی محله کردهاست.
اگر در شبهای دهه اول محرم گذرتان به میدان ده دی افتاده باشد، احتمالا با ازدحامی از آدمهای جورواجور در مقابل کوچه امام خمینی ۳۵ روبهرو شدهاید. آنها عزادارانیاند که در این شبها راهی ساختمانی به نام حسینیه انصارالحسین (ع) میشوند.
سال ۱۳۷۲ حاجی بقالان، ۳۰۰ مترمربع زمین را در محله ابوطالب مشهد وقف حسینیه علیبنابیطالب (ع) کرد و بعد از آن جمعی از بقمچیهای چناران کمر همت بسته و بنای حسینیه را در ۶۰۰ مترمربع احداث کردند.
ابوالقاسم زرکار موسس خیریه اهل بیت (ع) میگوید: برای انجام کارهای خیریهای باید درآمدی ثابت پیدا میکردم به همین دلیل، کارگاه تولیدی پلاستیک زدم و از درآمد حاصله به کمک سایر اعضا، موسسه خیریه تاسیس کردم.
دیوار حسینیه رهروان روحالله میعادگاه وعده عاشقان است. ۶۰۰ قطعه سنگ از تصاویر شهدای مشهد روی دیوار حسینیه رهروان روحالله در محله کارمندان اول، هر هفته وعده گاه خانوادههایی است که برای یاد شهیدانشان به حسینیه میآیند.
حکایت ۱۷۰سال پیش است، حکایت حسینیهای در کوچه مددیان خیابان عیدگاه که وقتی پا گرفت، آنقدر عزیز شد که اسم محله را از قالیبافان به نام خودش تغییر داد.
زهرا رفیعان چهل سالی میشود خادم حسینیه کرمانیهاست، حسینهای که ۴۰۰ساله قدمت دارد. او سن مسجد را از کتیبهای که ۴۰ سال پیش در نخستین بازسازی آن پیدا شده به خاطر دارد.
حسینیه سیدالشهدا(ع) در خیابان نوابصفوی یکی اماکنی است که بار دیگر پذیرای زائرانی شده است که بهعلت وضعیت خاص جنگی از شهرهایشان به مشهد پناه آوردهاند یا برای تشییع پیکر رهبر شهید راهی مشهدالرضا(ع) شدهاند.
تلاشهای زهرا بارزمان، دختران کبدیکار را با کمترین امکانات به سکوی قهرمانی رساند. او میگوید: این موفقیتها برای گروهی که نه سالن دارند، نه حمایت میشوند و نه حتی فضایی ثابت برای تمرین، فقط یک افتخار نیست. ما کار غیرممکن را ممکن کردیم.
بعد از شهادت ناصر به فکر ساختن فاطمیه افتادم و با کمک خانمهای شهرک لشکر که همسرانشان شهید یا جانباز شده بودند، ۶۰۰ متر زمین فاطمیه را از مسکن و شهرسازی خریدیم و کارهای قانونیاش را انجام دادیم.
سه سال پیش ابتکاری به ذهن هاجر سلیمی نمین رسید. بانویی که هنرش را در مسیر عشق و ارادتش به امامحسین(ع) بکار گرفته و حتی روضههایی که پیش از این در خانهاش برگزار میکرد، حالا در استودیو هنریاش میگیرد.
حسینیه کفاشان سال ۸۳ و به همت حسین ماهرویی که از بچههای ۴۴ ساله هیئت امام حسین (ع) بوده، تأسیس شد. اکنون این حسینیه توسعه یافته و حالا یکی از پرجمعیتترین هیئتهاست.
خیابان خرمشهر۱۳ که در دهه۲۰، «مهتاب» نامیده میشد و کوچه هم به «سیمتری بهار» شهرت داشت، اما در زمان جنگ تحمیلی، این محدوده به نام مناطق جنگی نامگذاری شد، این معبر هم «دارخوین» نام گرفت.
«کانون خواهران شهدای جهان اسلام» خانه دوم بانوانی است که میخواهند یاد برادرانشان را زنده نگه دارند. برای آرام محرابی اما این جمع، فقط یک مراسم احساسی نیست، بخشی از تاریخ معاصر ایران است.